GeorgianHistoryდამოუკიდებელი ისტორიული ჟურნალი
← ყველა მასალა

გელათი: სამეფო, რომელიც აშენებდა და აზროვნებდა

დავით აღმაშენებლის ისტორია ბრძოლებზე მეტია. ქუთაისთან მისი ჩანაფიქრის მეორე მხარე შემორჩა: მონასტერი და აკადემია.

დიდი მშენებლობის დასაწყისი

დავით IV-მ გელათის მშენებლობა 1106 წელს დაიწყო მდინარე წყალწითელას თავზე, ტყიან გორაკზე. მთავარი ტაძარი 1130 წელს, უკვე მისი ვაჟის დემეტრე I-ის დროს, დასრულდა. მომდევნო საუკუნეებში ანსამბლს ახალი ნაგებობები და მოხატულობა შეემატა. აქ რამდენიმე ეპოქის კვალია შემორჩენილი.

წიგნისა და აზრის ადგილი

მონასტერთან აკადემია მოქმედებდა. მას უკავშირდება პროკლეს მთარგმნელი და განმმარტებელი იოანე პეტრიწი და საღვთისმეტყველო ტექსტებზე მომუშავე არსენ იყალთოელი. გადამწერები ხელნაწერებს ქმნიდნენ. მწიგნობრული შრომა სამეფო მონასტრის ცხოვრების ნაწილი იყო.

გელათი გვიჩვენებს, როგორ ეხმარებოდა სახელმწიფო მფარველობა სწავლულთა შეკრებასა და განათლების მხარდაჭერას. შუა საუკუნეების საქართველოში თარგმანი ქართული ენის შესაძლებლობებს აფართოებდა, რათა მას ფილოსოფიისა და სარწმუნოების შესახებ უფრო სრულად ელაპარაკა.

რას დავაკვირდეთ ძეგლზე

დააკვირდით შენობათა პროპორციებს, ქვის მოპირკეთებასა და ფასადების თაღებს. მთავარ ტაძარში შემორჩენილია XII საუკუნის მოზაიკა ღვთისმშობლის, ყრმისა და მთავარანგელოზების გამოსახულებით. სხვადასხვა საუკუნის მოხატულობა მხატვრული ტრადიციის გაგრძელებას გვიჩვენებს.

გელათი იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაშია შეტანილი. მისი მნიშვნელობა ხუროთმოძღვრების, მხატვრობის, წიგნისა და ლანდშაფტის ერთიანობაში იკვეთება. ეს დიდი კულტურული სამყაროს მატერიალური კვალია.

წყაროები და დამატებითი ლიტერატურა

ამ კრებულში · თქვენ კითხულობთ 1 / 5

მონასტრები, წიგნები და ხელოვნება

კრებულის გახსნა